वेळ: दुपारी २:४५. ठिकाण: प्रोफेसर अॅन-मेरी डुव्हल यांचे अपार्टमेंट, लॅटिन क्वार्टर, पॅरिस.
इन्स्पेक्टर ज्युलियन मातेओने त्या जुन्या, ओकच्या (Oak) जड दरवाजाला ढकलले. तो उघडताना एक कर्कश, तक्रार केल्यासारखा 'क्रॅक' आवाज आला, जणू काही शतकानुशतके पाहिलेल्या पाहुण्यांचा त्याला कंटाळा आला होता. ज्युलियन एका अशा जगात पाऊल ठेवत होता, जे आधुनिक पॅरिसच्या गुळगुळीत, काचेच्या जगापासून पूर्णपणे वेगळे होते.
प्रोफेसर अॅन-मेरी डुव्हल यांचे अपार्टमेंट हे 'अपार्टमेंट' नव्हते; ते इतिहासाचे एक 'भांडार' (Repository) होते.
हवेत जुन्या कागदाचा, वाळलेल्या शाईचा, धुळीचा आणि 'रिचेल्यू' (Richelieu) नावाच्या एका भव्य, आळशी पर्शियन मांजराचा एक विचित्र, पण मनावर पकड घेणारा संमिश्र वास दरवळत होता. खोलीत नैसर्गिक प्रकाश कमी होता; तो खिडक्यांवर पसरलेल्या वेलींनी (Ivy) आणि जमिनीपासून छतापर्यंत रचलेल्या पुस्तकांच्या अजस्त्र ढिगाऱ्यांनी अडवला होता. ज्युलियनला चालण्यासाठी एक अरुंद 'गल्ली' शोधावी लागली, जी पुस्तकांच्या ढिगाऱ्यांमधून, जुन्या कलाकृतींमधून आणि विचित्र दिसणाऱ्या मुखवट्यांमधून (Masks) वाट काढत आत जात होती.
"आत या, इन्स्पेक्टर," एक खरखरीत, पण कमालीचा अधिकारवाणीचा आवाज खोलीच्या अंधाऱ्या कोपऱ्यातून आला.
प्रोफेसर अॅन-मेरी डुव्हल (Professor Anne-Marie Duval) एका मोठ्या, जुनाट, लाल मखमलीच्या विंग-चेअरमध्ये (Wing-chair) बसल्या होत्या. त्या ऐंशीच्या घरात होत्या, पण त्यांची मान ताठ होती. त्यांनी जाड भिंगाचा चष्मा लावला होता आणि अंगावर एक जांभळ्या रंगाची, विरलेली शाल पांघरली होती. त्यांचे केस चांदीसारखे पांढरे होते आणि त्यांनी ते एका घट्ट अंबाड्यात बांधले होते. पण त्यांच्या त्या चष्म्याच्या जाड भिंगांमागे, त्यांचे डोळे एखाद्या तरुणीप्रमाणे तेजस्वी, भेदक आणि कुतूहलाने भरलेले होते.
"माझ्या मांजराला त्रास देऊ नका," त्या म्हणाल्या, जेव्हा 'रिचेल्यू'ने ज्युलियनच्या पायाचा वास घेतला. "तो तुमच्यापेक्षा जास्त हुशार आहे."
"प्रोफेसर," ज्युलियनने अडखळत सुरुवात केली, त्याने आणलेली 'बॅगेट' (Baguette) आणि 'कॅमेम्बर्ट' (Camembert) चीजची पिशवी एका रिकाम्या दिसणाऱ्या स्टूलवर ठेवली.
"मी लाच घेत नाही, इन्स्पेक्टर," प्रोफेसर म्हणाल्या, पण त्यांच्या ओठांच्या कोपऱ्यात एक सूक्ष्म हास्य उमटले. "पण 'रिचेल्यू'ला चीज आवडेल. बसा... जर तुम्हाला जागा सापडली तर. पण त्या 'बाराव्या शतकातील' हस्तलिखितांवर बसू नका. ती नाजूक आहेत."
ज्युलियनने पुस्तकांच्या एका लहान ढिगावर, जो स्टूलसारखा वापरला जात होता, त्यावर कशीबशी जागा शोधली.
"तर," प्रोफेसर अॅन-मेरी यांनी सुरुवात केली. "OCBC चा प्रमुख, फ्रान्सचा 'कलेचा रक्षक', या म्हाताऱ्या, विसरल्या गेलेल्या इतिहासकाराच्या दारात का आला आहे? मी टीव्ही पाहत नाही, आणि वर्तमानपत्रे जाळून टाकण्याच्या लायकीची असतात. पण मला माहित आहे की पॅरिस जळत आहे. लूव्र (Louvre)... आमचा अभिमान... लुटला गेला आहे."
त्यांनी ज्युलियनकडे रोखून पाहिले. "आणि तुम्ही इथे आहात. म्हणजे, परिस्थिती तुमच्या 'हुशार' वरिष्ठांना वाटते त्यापेक्षा जास्त वाईट आहे."
ज्युलियनने क्षणभर विचार केला. या बाईंसमोर 'पोलीस-प्रोटोकॉल' (Police Protocol) चालणार नव्हता. त्याला थेट मुद्द्यावर यावे लागणार होते.
"प्रोफेसर," तो शांतपणे म्हणाला. "तुमच्या वेळेबद्दल धन्यवाद. मी इथे एका विशिष्ट कारणासाठी आलो आहे. मला लूव्रमध्ये काय घडले याबद्दल बोलायचे आहे."
"काय घडले?" प्रोफेसर हसल्या. "ते तर 'चार मिनिटांत' घडले! 'द फोर-मिनिट हाईस्ट'! किती नाट्यमय, नाही का? वर्तमानपत्रे वेडी झाली आहेत. ते याला 'शतकातील चोरी' म्हणत आहेत. मूर्ख!"
ज्युलियनने होकार दिला. "तुम्ही या 'चार मिनिटांच्या' सिद्धांतावर विश्वास ठेवता का?"
प्रोफेसर अॅन-मेरी यांनी ज्युलियनकडे पहिल्यांदाच खऱ्या अर्थाने 'पाहिले'. जणू काही त्या एका विद्यार्थ्याची परीक्षा घेत होत्या. "मी? इन्स्पेक्टर, चार मिनिटांत तुम्ही 'एस्प्रेसो' (Espresso) पिऊ शकता, सिगारेट संपवू शकता. पण तुम्ही अपोलो गॅलरी लुटू शकत नाही. ती अशक्य गोष्ट आहे."
"माझेही तेच मत आहे," ज्युलियन म्हणाला. "मला वाटते की तो एक 'देखावा' (Stunt) आहे. एक 'परफॉर्मन्स' (Performance). जगाचे लक्ष वेधून घेण्यासाठी."
"हुशार," प्रोफेसर किंचित हसल्या. "तुम्ही तुमच्या वरिष्ठांसारखे मूर्ख नाही आहात. पुढे बोला."
"आणि 'तुटलेला मुकूट'?" ज्युलियनने विचारले. "जो नदीकिनारी सापडला. बातमी आहे की तो पळताना 'पडला'."
"पडला?" प्रोफेसर अॅन-मेरी यांचा आवाज उपरोधाने भरला होता. "सम्राज्ञी युजीनचा (Empress Eugénie) मुकूट! अब्जावधी डॉलर्सची वस्तू... आणि ती 'पडली'? इन्स्पेक्टर, तुम्ही कधी एखाद्या अब्जाधीशाला पाहिले आहे का जो आपली 'बेंटली' (Bentley) कार चुकून नदीत 'पाडतो'? नाही. हा अपघात नाही."
"तर मग काय आहे?"
"ती 'फाशी' (Execution) आहे," ज्युलियन म्हणाला. "ती एक 'घोषणा' (Declaration) आहे," प्रोफेसर अॅन-मेरी यांनी त्याला दुरुस्त केले. "एक संदेश. 'तुमचे वैभव, तुमचे साम्राज्य, तुमचा अभिमान... आम्ही तो तोडला आहे. तो आता मातीमोल आहे.' हा राग आहे, इन्स्पेक्टर. हा लोभ नाही, हा शुद्ध, थंड राग आहे."
खोलीत काही क्षण शांतता पसरली. फक्त जुन्या घड्याळाची 'टिक-टिक' आणि 'रिचेल्यू'च्या गुरगुरण्याचा आवाज येत होता.
"तुम्ही... तुम्ही खरंच हुशार आहात, इन्स्पेक्टर मातेओ," प्रोफेसर म्हणाल्या, आता त्यांच्या आवाजात कुतूहल होते. "मग तुम्हाला माझी मदत का हवी आहे? जर तुम्हाला हे सर्व माहित आहे, तर तुम्ही तुमच्या 'इन्सायडर' (Insider) ला का पकडत नाही? मला खात्री आहे तोच असणार."
"इन्सायडर?" ज्युलियनला धक्का बसला. "तुम्हाला माहित आहे?"
"अर्थात," प्रोफेसर हसल्या. "तो मूर्ख, तरुण डॉ. सिलास रेनर (Dr. Silas Renner)! तोच असणार. तो स्वतःला नेपोलियनचा (Napoleon) 'पुनर्जन्म' मानतो. गेल्या तीन वर्षांपासून तो अपोलो गॅलरीत काम करतोय. नेपोलियनच्या इतिहासावर वेड्यासारखे प्रेम. त्याला वाटते की आधुनिक फ्रान्सने (Republic) नेपोलियनच्या 'साम्राज्या'चा (Empire) अपमान केला आहे. तोच तुमचा 'इन्सायडर' आहे. त्याला पकडा आणि केस संपवा."
ज्युलियनने मान हलवली. "प्रोफेसर, सिलास रेनर हा माझा मुख्य संशयित आहे. आणि आम्ही त्याच्यावर पाळत ठेवली आहे. पण मला वाटते... जसे तुम्ही म्हणालात... तो एक 'मोहरा' (Pawn) आहे. तो एक 'भक्त' (Acolyte) आहे, 'देव' (God) नाही."
"मला 'का' (Why) हे जाणून घ्यायचे आहे," ज्युलियन म्हणाला. "मला पैशात रस नाही. मला त्या 'संदेशा'त' रस आहे."
त्याने आपल्या ब्रीफकेसमधून एक कागद काढला. त्यावर त्या नऊ चोरलेल्या वस्तूंची 'गोपनीय' यादी होती.
"ही त्या नऊ वस्तूंची यादी आहे," ज्युलियनने ती यादी प्रोफेसर अॅन-मेरी यांच्या हातात दिली. "मुकूट... कंठहार... हे समजण्यासारखे आहे. पण इतर वस्तू... एक पॉकेट वॉच, एक 'स्नफ बॉक्स' (Snuff box), एक खंजीर... ही यादी विचित्र आहे."
प्रोफेसर अॅन-मेरी यांनी चष्मा नाकावर सरकवला. त्यांनी यादी वाचायला सुरुवात केली.
त्यांचे ओठ हलत होते, जणू काही त्या प्रत्येक वस्तूचे नाव आठवत होत्या. १. सम्राज्ञी युजीनचा रत्नजDkत मुकूट... (त्यांनी मान हलवली, जणू 'अपेक्षित' होते) २. सम्राज्ञी युजीनचे 'व्हिक्टरी' हिऱ्यांचे कंठहार... ३. नेपोलियन तिसरा याचा 'सिल्व्हर ईगल' जडवलेला राजदंड...
त्या शांतपणे वाचत होत्या. पण जेव्हा त्यांची नजर यादीत खाली गेली... आयटम क्रमांक ५, ६, ८ आणि ९ वर... तेव्हा ज्युलियनने 'तो' बदल पाहिला.
प्रोफेसर अॅन-मेरी यांच्या चेहऱ्याचा रंग बदलला. जो आत्मविश्वास आणि उपरोध त्यांच्या चेहऱ्यावर होता, तो एका क्षणात नाहीसा झाला. त्यांच्या हातातील यादीचा कागद... थरथरू लागला.
"प्रोफेसर? तुम्ही ठीक आहात?"
अॅन-मेरी यांनी ज्युलियनकडे पाहिले. त्यांच्या डोळ्यात आता कुतूहल नव्हते. त्यांच्या डोळ्यात शुद्ध, भेदरलेली 'भीती' (Fear) होती.
"देवा," त्या इतक्या हळू कुजबुजल्या की ज्युलियनला ऐकूही आले नाही. "त्यांना... त्यांना हे माहित होते. त्यांना हे माहित होते की या नऊ वस्तू 'एकत्र' होत्या."
"एकत्र? याचा अर्थ काय?" ज्युलियनने पुढे झुकत विचारले.
प्रोफेसर अॅन-मेरी यांनी थरथरत्या हाताने टेबलवरील पाण्याचा ग्लास उचलण्याचा अयशस्वी प्रयत्न केला. ज्युलियनने पटकन उठून त्यांना ग्लास दिला.
त्यांनी पाण्याचा एक मोठा घोट घेतला.
"इन्स्पेक्टर," त्या गंभीर, कापऱ्या आवाजात म्हणाल्या, "तुम्ही आताच माझ्या घरातून निघून जा. हा तपास बंद करा. हे प्रकरण तुमच्या... किंवा फ्रान्सच्या... आवाक्याबाहेरचे आहे."
"मी नाही जाऊ शकत, प्रोफेसर," ज्युलियन ठामपणे म्हणाला. "मला सांगा. 'नऊ' चा अर्थ काय आहे?"
प्रोफेसर अॅन-मेरी यांनी बराच वेळ त्याच्याकडे पाहिले. जणू काही त्या त्याचे मन वाचण्याचा प्रयत्न करत होत्या.
"तुम्ही हट्टी आहात," त्या शेवटी म्हणाल्या. "ठीक आहे. पण लक्षात ठेवा, काही दरवाजे उघडल्यानंतर बंद करता येत नाहीत."
त्यांनी आपल्या विंग-चेअरमधून उठण्याचा प्रयत्न केला. त्या थरथरत होत्या. ज्युलियनने त्यांना हात दिला. त्या हळूच उठल्या आणि पुस्तकांच्या एका विशिष्ट ढिगाऱ्याकडे गेल्या.
"इतिहास... जो आपण शाळांमध्ये शिकतो," त्या बोलू लागल्या, एका विशिष्ट, काळ्या चामड्याच्या, कुलूप लावलेल्या पुस्तकाच्या शोधात, "तो फक्त सोयीस्कर 'सत्यां'ची' (Convenient truths) एक यादी असते. आपण नेपोलियन तिसरा (Napoleon III) याला कसे ओळखतो? एक अयशस्वी सम्राट. त्याच्या 'महान' काकाची (नेपोलियन बोनापार्ट) एक विदूषकी नक्कल. ज्याने पॅरिसचे 'आधुनिकीकरण' केले आणि 'फ्रँको-प्रुशियन' (Franco-Prussian) युद्धात शरणागती पत्करली."
"बरोबर?" ज्युलियन म्हणाला.
"चूक!" प्रोफेसर ओरडल्या. त्यांनी ते काळे पुस्तक शोधून काढले. त्यावर कोणतेही नाव नव्हते, फक्त सोन्यात कोरलेले एक 'गरुडाचे' (Eagle) चिन्ह होते. "ही 'सार्वजनिक' (Public) प्रतिमा आहे. पण खरा नेपोलियन तिसरा... तो एक 'गूढवादी' (Mystic) होता."
त्यांनी ते पुस्तक एका टेबलवर उघडले. त्यातील पाने जुनी, पिवळी पडली होती.
"तो त्याच्या तरुणपणात 'कार्बोनारी' (Carbonari) सारख्या गुप्त सोसायट्यांचा (Secret societies) सदस्य होता. त्याचा 'भाग्या'वर (Destiny) अतोनात विश्वास होता. त्याला वाटत होते की त्याच्या काकाचे 'साम्राज्य' (Empire) फक्त राजकीय किंवा लष्करी नव्हते; ते 'दैवी' (Divine) होते. आणि त्याला ते 'दैवी' भाग्य परत मिळवायचे होते."
"तो वेडा होता का?" ज्युलियनने विचारले.
"तो 'श्रद्धाळू' (Believer) होता, इन्स्पेक्टर," अॅन-मेरी यांनी त्याला टोकले. "आणि श्रद्धाळू माणसे वेड्या माणसांपेक्षा जास्त धोकादायक असतात."
त्यांनी त्या यादीवर बोट ठेवले.
"तुम्ही याला 'नऊ वस्तू' म्हणत आहात," त्या म्हणाल्या. "मी याला... 'नेपोलियनचा लॉस्ट सेरेमोनियल सेट' (Napoleon's Lost Ceremonial Set) म्हणते."
"सेरेमोनियल सेट?"
"हो," प्रोफेसर म्हणाल्या, त्यांची भीती आता एका विचित्र उत्साहात बदलली होती. "या वस्तू कधीही 'एकत्र' प्रदर्शित केल्या गेल्या नाहीत. हा लूव्रचा सर्वात मोठा 'प्रोटोकॉल' (Protocol) होता. मी जेव्हा क्युरेटर होते, तेव्हा मी स्वतः हे सुनिश्चित केले होते. या वस्तू वेगवेगळ्या गॅलरीमध्ये, वेगवेगळ्या मजल्यांवर ठेवल्या होत्या."
"पण सिलास रेनरने... त्या मूर्ख मुलाने... गेल्या दोन वर्षांत 'पुनर्रचना' आणि 'कॅटलॉगिंग'च्या (Cataloguing) नावाखाली, त्या सर्व नऊ वस्तू हळूहळू अपोलो गॅलरीमध्ये आणल्या. त्याने त्या एकाच डिस्प्ले-केसमध्ये ठेवल्या! मला तेव्हाच संशय आला होता..."
"प्रोफेसर, या वस्तूंचा अर्थ काय आहे?" ज्युलियनने मुख्य प्रश्न विचारला.
अॅन-मेरी यांनी त्या पुस्तकातील एक पान उघडले. त्यावर हाताने काढलेले एक चित्र होते - त्यात नऊ वस्तू एका विशिष्ट 'पॅटर्न'मध्ये (Pattern) मांडल्या होत्या.
"या नऊ वस्तू," त्या बोलू लागल्या, "या नेपोलियन तिसरा याच्या वैयक्तिक 'विधी' (Ritual) साठी वापरल्या जात होत्या."
"विधी?" ज्युलियनच्या कपाळावर आठ्या पडल्या. "तुम्ही 'जादू-टोणा' (Magic) बद्दल बोलत आहात का?"
"मी 'श्रद्धे'बद्दल (Belief) बोलत आहे, इन्स्पेक्टर!" प्रोफेसर पुन्हा चिडल्या. "तुम्ही तर्कशास्त्राचे (Logic) कैदी आहात. पण जग तर्कशास्त्रावर चालत नाही; ते 'श्रद्धे'वर चालते. आणि नेपोलियन तिसरा याची श्रद्धा होती की या नऊ वस्तू एकत्र आणल्यास, त्या... 'साम्राज्याचे भाग्य' (Fortune of the Empire)... नियंत्रित करू शकतात. त्या फ्रान्सचे 'गमावलेले' वैभव परत आणू शकतात."
त्यांनी यादीतील प्रत्येक वस्तूवर बोट ठेवायला सुरुवात केली.
"मुकूट आणि कंठहार:" त्या म्हणाल्या, "हे 'सार्वजनिक' प्रतीक आहेत. हे 'वैभव' (Wealth) आणि 'शक्ती' (Power) दर्शवतात. पण हे फक्त 'विधी'साठी लागणारे 'इंधन' (Fuel) आहेत. म्हणूनच... चोरांनी मुकुटाचा 'बळी' (Sacrifice) दिला. त्यांनी 'राणी'ला (The Queen - Eugénie's crown) मारले... 'राजा'च्या (Napoleon's) वस्तू मिळवण्यासाठी. तो एक 'रक्तबळी' होता, इन्स्पेक्टर... एक प्रतिकात्मक बळी. त्यांनी जगाला दाखवून दिले की ते वैभवाची पर्वा करत नाहीत; ते 'उद्देशा'ची (Purpose) पर्वा करतात."
ज्युलियनच्या पाठीच्या कण्यातून एक थंड शिरशिरी गेली. 'तुटलेला मुकूट' हा 'संदेश' होता... एक 'बळी'.
"राजदंड (Scepter):" त्या पुढे म्हणाल्या, "हे 'अधिकार' (Authority) आहे. राज्य करण्याचा अधिकार. सोपे आहे."
"पण मग... या?" त्यांनी यादीतील गूढ वस्तूंवर बोट ठेवले.
"आयटम ५: 'ऑर्डर ऑफ सेंट मायकेल'चा खंजीर (Dagger):" ज्युलियन म्हणाला, "तो फक्त एक जुना खंजीर आहे." "मूर्ख!" अॅन-मेरी म्हणाल्या. "तो 'सेंट मायकेल'चा नाही. ती 'अधिकृत' नोंद आहे. पण तो खंजीर... तो एका रोमन (Roman) 'पायलम' (Pilum - भाला) च्या तुकड्यापासून बनवला आहे, जो ज्युलियस सीझरच्या (Julius Caesar) सैन्याने वापरला होता. नेपोलियन (पहिला) तो इजिप्तमधून घेऊन आला होता. हा 'विजय' (Conquest) आहे. हा 'विधी' सुरू करण्यासाठी वापरला जातो. रक्ताचा करार (Blood oath) करण्यासाठी."
"आयटम ८: 'लॉस्ट लिजन' (Lost Legion) चे काळ्या धातूचे पदक (Medal):" "हे काय आहे?" ज्युलियनने विचारले. "आमच्या डेटाबेसमध्ये काहीच नाही." "कारण तो 'डेटाबेस'मध्ये नाही," प्रोफेसर म्हणाल्या, त्यांच्या आवाजात एक प्रकारचा अभिमान होता. "हे पदक... हे एका 'उल्के'च्या (Meteorite) तुकड्यापासून बनवले आहे. जी उल्का १८५१ मध्ये, नेपोलियन तिसरा याच्या 'सत्तेच्या बंडखोरी' (Coup d'état) च्या दिवशीच फ्रान्सवर पडली होती. त्याने याला 'स्वर्गातून आलेला संदेश' (Sign from Heaven) मानले. हे 'दैवी मान्यता' (Divine Approval) आहे. हे पदक ज्याच्याकडे असेल, त्याला 'दैवी' संरक्षण मिळते, अशी त्याची श्रद्धा होती."
"आणि सर्वात महत्त्वाचे... आयटम ९: चर्मपत्राचा तुकडा (Parchment) आणि 'स्नफ बॉक्स' (Snuff box):" "मी वाचले आहे की 'स्नफ बॉक्स'मध्ये त्याच्या केसांचा तुकडा होता..." ज्युलियन म्हणाला. "अफवा!" प्रोफेसर म्हणाल्या. "त्या 'स्नफ बॉक्स'मध्ये केस नव्हते... त्यात 'माती' (Soil) होती. 'वॉटरलू'च्या (Waterloo) रणांगणातील माती. जिथे त्याच्या काकाचा पराभव झाला होता. आणि तो 'चर्मपत्राचा तुकडा'? ती 'प्रतिज्ञा' (Vow) आहे. 'तिसऱ्या साम्राज्याची प्रतिज्ञा'. ती एक 'अंतिम प्रार्थना' (Incantation) आहे."
त्यांनी ते जुने, काळे पुस्तक ज्युलियनसमोर धरले.
"हे बघा, इन्स्पेक्टर," त्या म्हणाल्या. "मुकूट आणि कंठहार (इंधन), राजदंड (अधिकार), खंजीर (कृती), पदक (दैवी संरक्षण), आणि प्रतिज्ञा (वचन)... या नऊ वस्तू एकत्र आणून, 'वॉटरलू'च्या मातीवर 'रक्ताचा करार' करून, 'दैवी' मदतीने, 'तिसऱ्या साम्राज्याची' पुन्हा स्थापना करण्याचा हा 'विधी' आहे."
ज्युलियन मातेओ, जो एक तर्कशुद्ध, पुरावा-आधारित (Evidence-based) पोलिस अधिकारी होता, तो या सर्व 'गूढ' माहितीच्या भाराखाली दबून गेला.
"प्रोफेसर... तुम्ही... तुम्ही हे गांभीर्याने सांगत आहात का?" तो अडखळत म्हणाला. "तुम्ही म्हणताय... ही चोरी पैशासाठी नव्हती. ही 'राजकारणासाठी' नव्हती. ही... ही एका 'जादू-टोण्याच्या' (Sorcery) विधीसाठी होती?"
प्रोफेसर अॅन-मेरी यांनी त्याच्या खांद्यावर हात ठेवला. त्यांचा हात हाडांचा सापळा वाटत होता, पण त्यांची पकड मजबूत होती.
"इन्स्पेक्टर," त्या शांत, पण गंभीर आवाजात म्हणाल्या. "'जादू' (Magic) हा लहान मुलांचा शब्द आहे. मी 'श्रद्धे'बद्दल (Belief) बोलत आहे. आणि 'श्रद्धा' ही जगातील सर्वात शक्तिशाली शक्ती आहे. ती साम्राज्ये उभी करू शकते, आणि तीच साम्राज्ये जाळून टाकू शकते."
"जर 'ते' (They)..." त्यांनी 'ते' शब्दावर जोर दिला, "...जर 'ते' यावर विश्वास ठेवत असतील, तर 'ते' तशी 'कृती' (Act) करतील. आणि त्यांच्या 'कृती'चे परिणाम... ते 'खरे' (Real) असतील. ते विध्वंसक असतील."
"कोण आहेत 'ते'?" ज्युलियनने विचारले.
"तुम्हाला काय वाटते, सिलास रेनर हा एकटा हे सर्व करत आहे? नाही. तो एक 'मोहरा' आहे," प्रोफेसर म्हणाल्या. "तो एका मोठ्या, जुन्या, आणि अतिशय श्रीमंत गटाचा (Group) भाग आहे. एक 'निओ-बोनापार्टिस्ट' (Neo-Bonapartist) कल्ट. ते स्वतःला 'L'Héritage de l'Aigle' (The Eagle's Heritage - गरुडाचा वारसा) म्हणतात."
"ते शतकानुशतके शांत होते," त्या कुजबुजल्या, जणू काही भिंतींना कान असावेत. "पण आता... त्यांनी 'सिलास'ला 'सक्रिय' (Activated) केले आहे. त्यांनी त्याला नऊ वस्तू एकत्र आणायला लावल्या. आणि आता... त्यांनी त्या चोरल्या आहेत."
तपासाची दिशा आता पूर्णपणे बदलली होती. हा गुन्हा 'OCBC' च्या कार्यक्षेत्राच्या पलीकडचा होता. हा गुन्हा तर्कशास्त्राच्या पलीकडचा होता.
"ते काय करतील?" ज्युलियनने विचारले. "हा 'विधी' ते कुठे करतील?"
"त्यांना एक 'ठिकाण' (Place) लागेल," प्रोफेसर म्हणाल्या. "एक 'शक्ती-स्थळ' (Place of Power). एक असे ठिकाण, जे नेपोलियनच्या 'वारशा'शी जोडलेले आहे. जिथे 'पहिली' आणि 'तिसरी' वेळ एकत्र मिळते. आणि त्यांना एक 'वेळ' (Time) लागेल... एक 'प्रतिकात्मक' वेळ."
ज्युलियन मातेओ उभा राहिला. त्याच्या डोक्यात आता गोंधळ नव्हता; एक नवीन, भयानक स्पष्टता (Clarity) आली होती.
तो फक्त चोरांचा तपास करत नव्हता. तो फक्त 'इन्सायडर'चा शोध घेत नव्हता. तो अशा 'वेड्यां'चा (Fanatics) तपास करत होता, जे इतिहासाच्या अंधाऱ्या कोपऱ्यातून, वर्तमानात एक भयानक 'वादळ' आणण्याच्या तयारीत होते.
"धन्यवाद, प्रोफेसर," तो म्हणाला. "तुम्ही... तुम्ही माझा तपास वाचवला नाही... तुम्ही कदाचित फ्रान्सला वाचवले आहे."
"अजून नाही," प्रोफेसर अॅन-मेरी म्हणाल्या, त्या पुन्हा आपल्या खुर्चीत बसल्या. "त्यांना थांबवा, इन्स्पेक्टर. सिलास रेनरला शोधा... आणि त्याच्या 'मालकां'ना (Masters) शोधा. गरुडाला पुन्हा झेप घेण्याआधीच त्याचे पंख छाटून टाका."
ज्युलियनने मान हलवली. तो त्या अरुंद गल्लीतून, पुस्तकांच्या ढिगाऱ्यांमधून, इतिहासाच्या त्या जड वासातून बाहेर पडला आणि आधुनिक पॅरिसच्या गोंगाटात परत आला. पण आता त्याच्यासाठी काहीही 'आधुनिक' राहिले नव्हते.
(प्रकरण ४/९ समाप्त)
--- बाबुराव रामजी
कोणत्याही टिप्पण्या नाहीत:
टिप्पणी पोस्ट करा